جمعه - 2017 ژوئن 23 - 29 رمضان 1438 - 2 تير 1396
Delicious facebook Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 190183
تاریخ انتشار : 10 شهریور 1387 12:5
تعداد مشاهدات : 117

تحقیق پایانی- مدرسه علمیه الغدیر تهران (خواهران)

ویژگی های انسان کامل از دیدگاه امام علی (علیه السلام در نهج البلاغه

ویژگی های انسان کامل از دیدگاه امام علی (علیه السلام در نهج البلاغه

بانک جامع تحقیقات پایانی (پایان نامه سطح دو (کارشناسی)) طلاب حوزه علمیه خواهران استان تهران

مدرسه علمیه الغدیر تهران (خواهران)

عنوان اثر

سال دفاع

نام و نام خانوادگی طلبه

نام و نام خانوادگی استاد راهنما

نام و نام خانوادگی استاد داور

واژگان کلیدی

ویژگی های انسان کامل از دیدگاه

امام علی (علیه السلام

در نهج البلاغه

1387

فرشته امیداوار خرم

زهرا امی 

شهربانو محلاتی

انسان کامل انسان کامل نهج البلاغه 

چکــیـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــده

برای شناخت انسان کامل و بررسی ویژگیهای او از دیدگاه نهج البلاغه بهتر است در ابتدا به شناخت انسان و ماهیت او ازدیدگاه مکاتب مختلف و همچنین از دیدگاه نهج البلاغه  بپردازیم.

الانسان به معنای بشر است و مذکر و مونث آن یکسان می باشد. انسان در اصطلاح نام است برای جسد معین و نفس معین که ساکن در آن جسد است و جسد و نفس دو جزء برای انسانند.در اصطلاح منطق انسان را به حیوان ناطق تعریف کرده اند.

در فلسفه عقل جوهر وجود انسان بوده و باقی همه طفیل عقل هستند ،بدن ،چشم ، گوش ، زبان و همه ی قواها و استعدادهایی که در وجود انسان است ، همگی وسیله و ابزار برای عقل می باشند.

عرفا بر خلاف فلاسفه  « من » حقیقی هر کس را آن چیزی می دانند که از آن به « دل» تعبیر می شود. دل یعنی مرکز احساس و خواست در انسان و عارف برای احساس و عشق، اهمیت زیادی قائل است.

ازدیدگاه قران انسان حقیقی خلیفه الله و مسجود ملائکه بوده و همه چیز برای اوست. انسان اگر به خداوند یکتا ایمان داشته باشد دارای همه ی کمالات انسانی می شود .

الکمال به معنای بی عیب و کمال به معنای انجام یافتن و تمام شدن است.

در اصطلاح فلسفه آنچه تمامیت شیء به آن است کمال آن شیء می نامند و آنچه شیئیت شیء بدان است کمال گویند. از دیدگاه فلاسفه انسان کامل انسانی است که در فکر کردن به حد کمال رسیده باشد و جهان هستی را آنچنان که هست دریافت و کشف کرده باشد .

از نظر عارف کمال نهایی انسان رسیدن به حق سبحانه است . از دیدگاه اسلام ،انسان کامل انسانی است که هم در بعد عقلی به کمال رسیده باشد و هم در انسانیت و طهارت باطنی و معرفت خدا به کمال رسیده باشد.

ضرورت وجود انسان کامل مربوط به این حقیقت می شود که او در این عالم ،خلیفه ی اعظم و واسطه ی فیض به عالم و آدم و هدف نهایی از آفرینش است .انسان کامل لازم نیست از مردان باشد بلکه زنان مطهره مانند فاطمه ی زهرا (سلام الله علیها) و مریم عذرا و امثال آنها نیز می توانند از مصادیق انسان کامل باشند.

از دیدگاه حضرت علی (علیه السلام ) در نهج البلاغه  انسان موجودی است که خداوند آسمان و زمین و برکت آن دو را مأمور کرده تا به نفع برسانند و اگر انسان از هوای نفسش پیروی کند، این امر او را از حق بازمی دارد و حضرت عقل را وسیله ای برای کنترل نقس معرفی کرده اند. همچنین حضرت در هیچ جای نهج البلاغه  عقل را تحقیر نکرده و آن را به عنوان ابزاری برای رسیدن به کمال معرفی کرده اند.

ویژگیهای انسان کامل در نهج البلاغه  به دو بخش ویژگیهای فردی و اجتماعی تقسیم می شوند.

برخی از این ویژگیهای فردی درخطبه ی 192 ذکر شده است. که این صفات متعلق به گروهی است که حضرت خود را جزء این گروه می داند و این مطلب بیانگر این حقیقت است که این خصوصیات ،خصوصیات انسان کامل است چرا که امام علی (علیه السلام) که خود نمونه ی بارز انسان کامل است خود را جزء گروهی می داند که متخلق به این خصوصیات است . برخی از این ویژگیها که درخطبه ی همام نیز ذکر شده است عبارتند از :

گوینده صواب ، عابد و تلاوت کننده ی قرآن در شب،ناراضی از خویش و کردار خویش و....

ویژگیهای اجتماعی انسان کامل از نامه ی 31 نهج البلاغه  بدست آمده است . نامه ی 31 نهج البلاغه  وصیت امام علی (علیه السلام ) به فرزندش امام حسن (علیه السلام ) است. و از آنجایی که این ویژگیها و وصایا ، وصیت یک انسان کامل به انسان کامل دیگر است ، می توانند جزء ویژگیهای انسان کامل قرار بگیرند . که برخی از این ویژگیها عبارتند از :

خودداری از افراط در دوستی، پرهیز کننده از غیرت نابجا ،ناصح برادرن دینی و.....

برخی علائم ظاهری که حضرت برای شناسایی انسان کامل معرفی کرده اند عبارتند از :

صاحب یقین و حریص و بردبار درعلم ،قانع ،کم خوراک و آسان گیر و صبور در سختیها ،میانه رو ،متظاهر به غنا، خاشع و با نشاط و ....

انسان کاملی که امام علی (علیه السلام ) در نهج البلاغه  معرفی می کند، همان انسان کاملی است که اسلام آن را معرفی می کند و هر انسانی می تواند با متخلق شدن به تمام ویژگیهایی که حضرت آنها را برای رسیدن به تکامل لازم دانسته اند، به سعادت حقیقی و مقام انسان کامل ،نائل آید .

 


نظر شما



نمایش غیر عمومی